Παγκόσμια ημέρα 5 ΜΑΙΟΥ Πνευμονική Αρτηριακή Υπέρταση
Γράφουν οι δρ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΑΡΓΥΡΟΠΟΥΛΟΥ, καθηγήτρια Πνευμονολογίας ΑΠΘ, δρ ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΠΑΤΑΚΑ, λέκτορας Πνευμονολογίας ΑΠΘ
Η Πνευμονική Αρτηριακή Υπέρταση (ΠΑΥ) είναι σπάνια νόσος, στην οποία η πίεση του αίματος στις πνευμονικές αρτηρίες αυξάνεται πολύ περισσότερο από τα φυσιολογικά επίπεδα.
Στο σώμα, οι μύες και τα διάφορα όργανα χρησιμοποιούν το οξυγόνο και το αίμα με ελαττωμένο οξυγόνο μεταφέρεται στη δεξιά πλευρά της καρδιάς (δεξιός κόλπος) από τις συστηματικές φλέβες (κάτω και άνω κοίλη φλέβα). Οι πνευμονικές αρτηρίες αποτελούν τα αιμοφόρα αγγεία που μεταφέρουν το αίμα με μικρή περιεκτικότητα σε οξυγόνο από το δεξιό τμήμα της καρδιάς (δεξιά κοιλία) στους πνεύμονες. Το αίμα οξυγονώνεται (δηλαδή γίνεται πλουσιότερο σε οξυγόνο) στους πνεύμονες, για να επιστρέψει κατόπιν στο αριστερό τμήμα της καρδιάς (αριστερό κόλπο) μέσω των πνευμονικών φλεβών. Από το αριστερό τμήμα της καρδιάς (αριστερά κοιλία) το αίμα θα διανεμηθεί σε ολόκληρο το σώμα μέσω της αορτής, του μεγαλύτερου αιμοφόρου αγγείου του σώματος (συστηματική κυκλοφορία). Αυτός ο κύκλος επαναλαμβάνεται συνεχώς.

Η ΠΑΥ ορίζεται από την παθολογική και συνεχή αύξηση της μέσης πνευμονικής αρτηριακής πίεσης σε επίπεδα πάνω από 25mmHg σε ηρεμία ή πάνω από 30 mmHg κατά την άσκηση. Η αύξηση αυτή της πίεσης καταπονεί την καρδιά, και κυρίως το δεξιό της τμήμα, οδηγώντας σε δεξιά καρδιακή επιβάρυνση (χρόνια πνευμονική καρδιά). Στους ασθενείς που πάσχουν από ΠΑΥ, τα τοιχώματα των πνευμονικών αρτηριών γίνονται παχύτερα και συνεπώς λιγότερο εύκαμπτα.

Τα αίτια της νόσου

Η ΠΑΥ είναι δυνατόν να σχετίζεται με πλήθος νοσημάτων ή να είναι ιδιοπαθής (δηλαδή, να μην μπορεί να αποδοθεί σε συγκεκριμένη αιτία). Καταστάσεις που σχετίζονται με την ΠΑΥ αποτελούν:

1Νοσήματα του συνδετικού ιστού (κυρίως το σκληρόδερμα και ο ερυθηματώδης λύκος).

2Ηπατικά προβλήματα (πυλαία υπέρταση).

3 Λήψη φαρμάκων (π.χ. ανορεξιογόνα, αμφεταμίνες, κοκαΐνη).

4Λοίμωξη από τον ιό HIV.

5Συγγενείς καρδιοπάθειες.

6Χρόνια αιμολυτική αναιμία (δρεπανοκυτταρική αναιμία, θαλασσαιμία).

Η ΠΑΥ μπορεί επίσης να κληρονομηθεί, παρότι αυτό είναι πολύ σπάνιο.

Συχνότητα εμφάνισης

Η ΠΑΥ είναι μια σπάνια νόσος με συχνότητα που εκτιμάται περίπου στα 15 περιστατικά ανά εκατομμύριο πληθυσμού. Το ποσοστό μπορεί να είναι αρκετά υψηλότερο σε συγκεκριμένες ομάδες υψηλού κινδύνου, όπως ασθενείς που πάσχουν από τις καταστάσεις που προαναφέρθηκαν (σκληρόδερμα, HIV, πυλαία υπέρταση). Η ιδιοπαθής ΠΑΥ είναι πιο συχνή στις νεαρές γυναίκες, με μέση ηλικία διάγνωσης περί τα 35 έτη.

Συμπτώματα

Τα αρχικά συμπτώματα της ΠΑΥ είναι ήπια και κοινά με αυτά άλλων ασθενειών της καρδίας ή των πνευμόνων, με αποτέλεσμα, τις περισσότερες φορές, οι ασθενείς να τα αγνοούν ή να τα αποδίδουν σε περισσότερο συνηθισμένες παθήσεις. Για το λόγο αυτόν η διάγνωση της νόσου έχει παρατηρηθεί ότι πραγματοποιείται κατά μέσο όρο 24 μήνες μετά την εμφάνιση των συμπτωμάτων.

Τα συνηθέστερα συμπτώματα, τα οποία παρατηρούνται κατά την άσκηση ή σε ηρεμία και σχετίζονται με την ΠΑΥ, είναι:

* Δύσπνοια (αίσθημα ότι ο αέρας δεν είναι αρκετός), που επιδεινώνεται με την άσκηση και συνήθως αποτελεί το πρώτο και βασικό σύμπτωμα.

* Κούραση - κόπωση, λήθαργος.

* Ζάλη.

* Λιποθυμικά επεισόδια, συγκοπή.

* Σφίξιμο ή πόνος στο στήθος (στηθάγχη), κυρίως στην κόπωση.

* Κατακράτηση υγρών - πρήξιμο στους αστραγάλους ή στα πόδια (οίδημα κάτω άκρων).

* Βήχας.

Διάγνωση

Η διάγνωση των ασθενών με ΠΑΥ βασίζεται αρχικά στην κλινική υποψία από τον γιατρό μέσα την παρατήρηση των παραπάνω συμπτωμάτων ή μέσω ελέγχου των ασθενών με παθήσεις που μπορεί να σχετίζονται με ΠΑΥ (π.χ. σκληρόδερμα). Το πρώτο βήμα για την επιβεβαίωση της νόσου είναι το διαθωρακικό υπερηχοκαρδιογράφημα, ενώ η οριστική διάγνωση πραγματοποιείται με τη μέθοδο του καρδιακού καθετηριασμού. Για την ανεύρεση της αιτίας της ΠΑΥ πραγματοποιούμε εξειδικευμένους ελέγχους (π.χ. αξονική τομογραφία θώρακα, έλεγχος αντισωμάτων HIV κ.ά.).

Θεραπεία

Η έγκαιρη διάγνωση της ΠΑΥ και η άμεση έναρξη της θεραπευτικής αγωγής μπορούν να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής των ασθενών, βοηθώντας τους παράλληλα να ζήσουν περισσότερο. Οι νέες θεραπείες, την τελευταία δεκαετία, έχουν αυξήσει το προσδόκιμο των ασθενών από τα 2,8 στα 5 έτη.

Κάποια γενικά μέτρα τα οποία πρέπει να ακολουθήσουν οι ασθενείς με ΠΑΥ είναι:

- Διατήρηση ενεργού τρόπου ζωής, αλλά αποφυγή δραστηριοτήτων που αυξάνουν απότομα το καρδιακό έργο.

- Διακοπή καπνίσματος.

- Αποφυγή αλκοόλ, περιορισμός άλατος στο φαγητό, προσοχή - έλεγχος βάρους.

- Αποφυγή μεγάλου υψόμετρου.

- Αποφυγή εγκυμοσύνης.

- Πρόληψη λοιμώξεων κυρίως αναπνευστικού, προληπτικός εμβολιασμός για τη γρίπη και τον πνευμονιόκκοκο.

Οσον αφορά τις θεραπείες, οι περισσότερες στοχεύουν στη διακοπή ή μείωση των καταστάσεων που αποφράσσουν τις πνευμονικές αρτηρίες και αυξάνουν την πίεση. Τέτοια φάρμακα είναι:

* αντιπηκτικά,

* ανταγωνιστές διαύλων ασβεστίου (σε ασθενείς που έχουν ελεγχθεί πως ανταποκρίνονται),

* οξυγόνο (σε ασθενείς με υποξυγοναιμία).

Για τις περιπτώσεις εκείνες των ασθενών που δεν ανταποκρίνονται στη συμβατική θεραπεία, οι πρόσφατες εξελίξεις προσφέρουν θεραπευτικές επιλογές όπως:

* ανταγωνιστές των υποδοχέων της ενδοθηλίνης: bosentan, sitaxentan, ambrisentan,

* προστακυκλίνες: ενδοφλέβια, εισπνεόμενα, υποδόρια χορήγηση,

* αναστολείς φωσφοδιεστεράσης: sildenafil.

Σε πολύ σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να εξεταστεί το ενδεχόμενο χειρουργικής αντιμετώπισης, όπως η διάνοιξη του μεσοκολπικού διαφράγματος και η μεταμόσχευση πνευμόνων ή καρδιάς και πνευμόνων.

Η συνεχιζόμενη έρευνα και κατανόηση της φύσης των βλαβών στην ΠΑΥ αναμένεται να βοηθήσει σημαντικά στη μελλοντική θεραπευτική αντιμετώπιση.
Τα πλεονεκτήματα είναι περισσότερα από τους κινδύνους; Τι ξέρουμε για τα αποτελέσματα της χρήσης του; Read more...
Επειδή οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους, θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί με το κάπνισμα. Read more...

Η πιο διαδεδομένη κατάχρηση ουσίας που γίνεται παγκοσμίως είναι η νικοτίνη.

Read more...

Τι θα μπορούσε να συμβάλλει με τον πιο

«Καθώς γερνάμε, ο εγκέφαλός μας συρρικνώνεται και

Δεν είναι απλώς «ακατάλληλα τρόφημα», αλλά

Νέα εξέταση εντοπίζει το γονίδιο της παχυσαρκίας.

Ο θυμός είναι ένα υγιές συναίσθημα που αρκετές

Κλαίει, πεισμώνει, φωνάζει… Πόσες φορές όλοι οι

Λίγα χρόνια πριν, η κόρη της Αμερικανής

Ενδεχομένως, στο άκουσμα των λέξεων «όρια» και

Μια νέα μη επεμβατική τεχνική, παρουσιάστηκε στο

Μετά από μια σειρά πλαστικών επεμβάσεων και

Με επιτυχία και με τα βλέμματα στραμμένα προς

Το θέμα είναι ό,τι κάνουμε, να το κάνουμε επειδή

  • Prev
  • Sponsored Section
Scroll to top